Onbegrensd Nederland & Suriname I: postzegeldeelafbeeldingen

24

01 augustus 2010, 7:00 uur - Bate Hylkema

Met hulp, steun en medewerking van de ontwerpster Ariënne Boelens van deze emissie kan ik informatieve en inzichtgevende aanvullingen (geruime tijd vóór de uitgiftedatum) geven op de bijdrage ‘Onbegrensd Nederland & Suriname’ van 7 juli 2010.

Dit delen:

• Klik om te delen met Twitter (Wordt in een nieuw venster geopend)
• 2Klik om te delen op Facebook (Wordt in een nieuw venster geopend)2
• Klik om te delen op WhatsApp (Wordt in een nieuw venster geopend)
• Klik om dit te e-mailen naar een vriend (Wordt in een nieuw venster geopend)

Het bestaan van een goudrijk gebied in Suriname lokte veel Europeanen. Het eldorado werd niet gevonden, velen vertrokken in tegenstelling tot de Zeeuwen. Zij zagen mogelijkheden in het verbouwen van tabak, cacao en orleaan (een rode vrucht, waarvan de kleurstof voor veel doelen (o.a. make-up) kon worden gebruikt); handel in vogelveren (ter versiering van dameshoeden en mantelkragen), handel in anoty-verfhoudende zaden als kleurstof voor de zijde. Handel in worst, kaas en het extreem dure slangenhout voor wandelstokken, biljartkeus en inlegwerk.

1) Agricultuur

Bijgaand postzegelvelletjes is ontdaan van de vier ballast-postzegels, zodat er inhoudelijk tussen de twee postzegels en de velrand een meer uitgebalanceerde, aanvaardbare én harmonische eenheid ontstaat.

Het bakken van brood, pannenkoeken en koekjes en het zuur inleggen van vruchten (augurkjes en uitjes) en groenten waren gebruiken, die de Surinamers hoogstwaarschijnlijk van de Nederlanders hebben overgenomen. Overigens is ‘zuurgoed’ niet alleen vanuit Nederland ontstaan, maar er is ook sprake van Indonesische invloed. Denk hierbij bijvoorbeeld aan atjar.

De Surinaamse producten gaan als beelddoorlopers naadloos van beide postzegels over in de velrand. Op de plank (letter-/slangenhout) op de linker postzegel én velrand liggen twee veertjes, kralen en orleaanzaden. Op de rechter postzegel bevinden zich tabaksbladeren, orleaanvrucht, een tweetal zure uitjes (zich voortzettend op de velranden), een groene en paarsblauwe vogelveer.

Op de ondervelrand liggen (gedeeltelijk op de plank) uitgespreid (links) kralen, orleaanzaden, twee augurken en een vogelveer. Rechts liggen uitjes en een gele cacaovrucht (in een ‘geopende’ lengte- en dwarsdoorsnede).

2) Streekdracht

Bijgaand postzegelvelletje is ontdaan van de vier ballast-postzegels, zodat er inhoudelijk tussen de twee postzegels en de velrand een meer uitgebalanceerde, aanvaardbare én harmonische eenheid ontstaat.

Kotomisi en angisa uit Suriname

De kotomisi (gelaagde jurk) is tijdens de slavernij ontstaan. Vrouwelijke rondingen van de Creoolse jongedames verdwijnen in deze verhullende kleding geheel. Plantage-eigenaren met begerige blikken kwamen door deze onaantrekkelijk makende ‘camouflagekleding’ (kuisheidversterkende kleding) minder gauw in de verleiding deze vrouwen te benaderen. ‘Koto’ betekent rok en ‘misi’ betekent juffrouw.

De kotomisi bestaat uit een wijd uitstaande rok met een groot aantal onderrokken, zo hard gesteven dat ze (op de grond neergezet) blijven staan. De rok reikt van de grond tot de oksel en wordt omgeslagen en opgehouden met een band om het middel. De kotomisi wordt nog steeds gedragen. Er bestaan verschillende koto’s voor verschillende gelegenheden als verjaardagskoto, werkkoto, rouwkoto, trouwkoto en danskoto.

Bij de schematische gevouwen angisa’s zijn (eigentijdse) ‘boodschappen’ afgedrukt als “laat ze maar praten”, “wacht op mij op de hoek” en “ik heb geen beltegoed (zij- en achteraanzicht). Overigens is de ‘r’ van het woord ‘achteraanzicht’ niet aanwezig!

TERZOOL

The Netherlands (Holland and Dutch) Slavers

Netherlands--The Netherlands despite being a small country, lacking in natural resources, was able in the 17th Century to become the centre for European overseas trade, including the trade in human beings. This 'Dutch Miracle' was a product of numerous innovations in navigation, manufacturing and finance, which allowed for slaves and slave produce to be transported at greater capacity and at lower cost. The first recorded trader sold 20 Africans to the colony of Virginia in North America in 1619, but the Dutch trade only really took off in response to labour shortage in the newly conquered sugar plantations of Northern Brazil in 1630. Wars with Portugal (1620-1655) left the Dutch in control of many of the slave depots on the West African coast, centred on modern Ghana, which by 1650 had dispatched 30,000 slaves to Brazil alone. After the return of the Brazilian colonies to Portugal in 1654, the Dutch traders were able to draw upon their network of forts to supply other European powers, dominating the supply to Spain until the 1690s. However the near constant warfare the Netherlands were waged in with other European nations, such as Spain, France and Britain, by Imperial Spain, did eventually sap its strength, and Dutch involvement in the trade declined in the 18th Century, and effectively ceased in 1795. When the final abolition of the trade and institution of slavery formally occurred in 1863, Dutch agents had brought 540,000 Africans to the Americas and cast the spectre of slavery east, from the Cape of Good Hope to the Indonesian archipelago.

Portret van Thomas Hees (1634-1692) met zijn bediende Thomas

Portret van Thomas Hees (1634-1692) met zijn bediende Thomas

HISTORY RE-IMAGINED | PHOTOGRAPHS BY MAXINE HELFMAN

Example 1: This white photographer believes she is creating images of a “population that never was.”

dutch blacks

Verhalen van vrijheid

http://www.radio1.nl/item/295710-Slavernijgetuigenissen.html

Blacks in the Dutch World

Blacks in the Dutch World examines the interaction between Black history and Dutch history to gain an understanding of the historical development of racial attitudes. Allison Blakely reveals cracks in the self-image and reputation of Dutch society as a haven for those escaping intolerance. Pervasive images of "the Moor" and "the noble savage" in Dutch art and popular culture; "Black Pete," servant to Santa Claus in Dutch Christmas tradition: these and many other cultural artefacts reflect the racial stereotyping of Blacks that existed in the Dutch world through slavery, servitude, and freedom. Blakely weighs the proposition that factors unique to the modern period have contributed to the creation of this racial imagery in Dutch folklore, art, literature, and religion. By viewing evolving images of Blacks against the backdrop of Western expansion, the agricultural, scientific, and industrial revolutions, and the advent of modern secular doctrines, Blakely discovers that humanism and liberalism, hallmarks of Dutch society since medieval times, have been imperfect guardians against race bias. Blacks in the Dutch World confirms that the existence of colour prejudice in a predominantly "white" society does not depend on the presence of racial conflict or even a significant "coloured" population. The origins are related to the complex interaction of evolving social, cultural, and economic phenomena.

KetiKoto

1 juli is een feestdag voor de Surinamers en de Antillianen. Niet alleen overzee, maar ook in Nederland wordt de afschaffing van de slavernij in 1863 gevierd. Die dag heet 'Keti Koti', wat 'gebroken ketenen' betekent. In de volksmond wordt het ook wel 'Manspassie' genoemd, 'emancipatiedag'.

Een aantal Surinamers en Antillianen heeft ervoor gezorgd dat er sinds 1 juli 2002 een Nationaal Monument Nederlands Slavernijverleden in het Amsterdamse Oosterpark staat. Het 30 juni/1 juli-comité vindt dit niet genoeg. Het wil dat op 30 juni de vlaggen halfstok gaan en Nederland één minuut stilte houdt om de gruwelen van de slavernij te herdenken, net als op vier en vijf mei, als de Tweede Wereldoorlog herdacht wordt.

Maar er wordt ook uitbundig feest gevierd. Zo is er in de Amsterdamse Bijlmer het grote Kwakoefestival. In 1975 begon het als een voetbaltoernooi voor de thuisblijvers. Nu is het uitgegroeid tot dé ontmoetingsplek voor Surinamers uit heel Nederland. Het festival is vernoemd naar het Slavernijmonument in Suriname, een standbeeld van een ontketende slaaf. Hij draagt de naam 'Kwakoe',  woensdag, omdat 1 juli 1863 op die dag viel. 

In Rotterdam wordt op 1 juli 'Bigi Spikri' georganiseerd, een parade te vergelijken met carnaval. 'Bigi Spikri' betekent letterlijk 'grote spiegel'. Tijdens een jaarlijkse feestelijke parade in Suriname liepen de slaven langs de winkeletalages van Paramaribo. De etalageruiten dienden als grote spiegels, waarin de slaven zichzelf bewonderden. Ook is er een Miss Alida-verkiezing, ter nagedachtenis aan een mooie slavin, die de gruwelijke mishandeling door haar jaloerse eigenaresse wist te overleven.